Οίτη, Βαρδούσια, Γκιώνα, Παρνασσός. Ένα τριήμερο στα βουνά της Φωκίδας! Ημέρα 1η

 12 Μαΐου 2026

 

 

Ο νομός της Φωκίδας (πρώην νομός, σήμερα Περιφερειακή ενότητα) είναι ένα εξαιρετικά προικισμένο μέρος της πατρίδας μας. Στην επικράτειά του θα βρεις πρώτ’ απ’ όλα τους Δελφούς. Και μόνο γι αυτό θα μπορούσε να χαρακτηριστεί σαν ένας ιδιαίτερα ενδιαφέρον νομός. Θα βρεις 4 εντυπωσιακά βουνά της Στερεάς Ελλάδας, τη Γκιώνα και τα Βαρδούσια εξ ολοκλήρου σ’ αυτόν, μεγάλο μέρος του Παρνασσού και μικρό της Οίτης. Δεν είναι όμως μόνο τα βουνίσια τοπία. Είναι η Άμφισσα, η ενδιαφέρουσα πρωτεύουσα του, ο μοναδικός ελαιώνας, ο μεγαλύτερος συνεχόμενος ελαιώνας των Βαλκανίων με πάνω από 1.200.00 ελαιόδεντρα και ηλικία πολλών αιώνων, ίσως και χιλιετιών και φυσικά το παραλιακό μέτωπο στη βόρεια πλευρά του Κορινθιακού κόλπου, με «αστέρι» το Γαλαξείδι. Άλλη μια μοναδικότητα είναι το μοναδικό κατοικημένο νησί του Κορινθιακού, τα Τριζόνια.

Στους Δελφούς και το Γαλαξείδι έχουμε πάει κάποιες φορές παλιότερα, στα πλαίσια κυρίως κάποιας ημερήσιας εκδρομής.

Το 1994 πήγαμε για ένα τριήμερο στην Παύλιανη της Φθιώτιδας και κατεβήκαμε μέχρι τη Στρώμη και μέχρι τον Αθανάσιο Διάκο, τα χωριά αυτά της Φωκίδας. Ήταν η πρώτη φορά που βλέπαμε λίγο το ορεινό τοπίο αυτού του νομού και πολύ μας άρεσε (Οίτη, Γκιώνα, Βαρδούσια, ένα τριήμερο στα χωριά τους!). Από τότε ήταν στόχος να ξαναπάμε.

Το 2007 πήγαμε ένα διήμερο και με βάση την Ιτέα ανεβήκαμε μέχρι το Λιδωρίκι και κάναμε το γύρο της λίμνης του Μόρνου (Στην καρδιά της Ρούμελης!!!).

Την εβδομάδα αμέσως μετά το Πάσχα του 2023, γυρνώντας από Πάτρα, όπου είχαμε περάσει τις γιορτές, επισκεφτήκαμε για πρώτη φορά τα Τριζόνια και με βάση το Γαλαξείδι, αφιερώσαμε ένα τριήμερο, κυρίως στα παράλια αλλά είδαμε και κάποια από τα χωριά τα ορεινά (Λίγο ακόμα από Φωκίδα και επιστροφή!). Είχαμε κατά νου να γνωρίσουμε περισσότερα, αλλά κάθε μέρα έβρεχε και έτσι πήρε για άλλη μια φορά αναβολή το σχέδιο.

Περάσανε 4 χρόνια και μετά το «χειμωνιάτικο» τριήμερο της Πρωτομαγιάς με το ασυνήθιστο ψοφόκρυο, αποφασίσαμε, αφού συμβουλευτήκαμε τις μετεωρολογικές προβλέψεις, να πάμε για ένα τριήμερο στα βουνά της Φωκίδας, έχοντας σα βάση το Λιδωρίκι.

Ένα χωριό με τέχνη, θυμοσοφία και χιούμορ

Τρίτη αργά το πρωί φύγαμε. Πήραμε την εθνική προς Λαμία και λίγο πριν την πρωτεύουσα της Φθιώτιδας κάναμε αριστερά προς Μπράλο και Άμφισσα. Αρχίσαμε να ανηφορίζουμε στην Οίτη, στο ύψος του Μπράλου κάναμε δεξιά

και λίγο μετά μπήκαμε στην Παύλιανη.

Η Παύλιανη είναι ένα ορεινό χωριό της Οίτης, σε υψόμετρο 1040μ, μέσα στα έλατα, που ανήκει στη Φθιώτιδα, αλλά είναι πολύ κοντά στα όρια με τη Φωκίδα. Τα τελευταία χρόνια είναι ανερχόμενο τουριστικά και αποκτά σιγά-σιγά τη σχετική υποδομή.

Ένα στοιχείο που το έχει κάνει γνωστό τα τελευταία χρόνια είναι η «παρέμβαση» κάποιων νέων ανθρώπων, από το χωριό ή με καταγωγή από αυτό, που αλλάζει τη φυσιογνωμία του.

Η παρέμβαση αυτή είναι κυρίως εικαστική,

αλλά όχι μόνο. Διαμόρφωσαν το πάρκο κάτω στο ποτάμι όπου με ζωγραφιές και χιουμοριστικά κείμενα του έδωσαν ένα ξεχωριστό χαρακτήρα.

Παρόμοιες παρεμβάσεις βλέπει κανείς παντού μέσα στο χωριό. 

 Είχε όμως έρθει η ώρα για φαΐ. Οι παρεμβάσεις μπορούσαν να περιμένουν. Βρήκαμε ανοικτό εστιατόριο (πράγμα εξαιρετικά σπάνιο, όπως θα βλέπαμε τις επόμενες μέρες) και κάτσαμε να απολαύσουμε κόκορα κρασάτο με μακαρόνια, βλίτα και το εξαιρετικό οψωμοτύρι.

Η θέα από το χωριό υπέροχη, με το μάτι να φτάνει μέχρι τον Μαλιακό κόλπο, αν και η ορατότητα δεν ήταν στα καλύτερά της.

Αφού χορτάσαμε την πείνα μας πήραμε το αυτοκίνητο για να συνεχίσουμε. Πριν όμως αφήσουμε την Παύλιανη κάναμε μια βόλτα για να δούμε λίγο το χωριό και κάποια από αυτά για τα οποία είχαμε διαβάσει. Στο πάρκο στο ποτάμι δεν κατεβήκαμε, αφ’ ενός γιατί είχαμε δρόμο μπροστά μας και αφετέρου γιατί δεν ξέραμε αν είχε πρόσβαση. Το χωριό αποτελείται από δύο μαχαλάδες, την Κάτω και την Πάνω Παύλιανη. Από την Κάτω, που ήμασταν πήραμε την ανηφόρα για την Πάνω.

Είδαμε ζωγραφιές, που θύμιζαν έργα του Banksy, του παγκοσμίως γνωστού Βρετανού καλλιτέχνη του γκράφιτι,

σοφά λόγια γραμμένα εδώ κι εκεί,

ζωγραφιές,

αλλά και κατασκευές με πολύ χιούμορ

και για αποχαιρετισμό το «παγκάκι για πιτσουνάκια».

Η Παύλιανη μας χόρτασε υλικά αλλά και πνευματικά, με όλα αυτά που είδαμε. Ήταν η καλύτερη «εισαγωγή» στο ταξίδι μας. Ώρα να συνεχίσουμε. Θα πίναμε τον απογευματινό μας καφέ στον Αθανάσιο Διάκο ή σε όποιο χωριό βρίσκαμε ανοικτό καφενείο.

Στο δρόμο για το χωριό του Διάκου 

Μπήκαμε στη Φωκίδα και κινηθήκαμε προς τα δυτικά. Τα επόμενα τρία χωριά της Φωκίδας βρίσκονται το ένα μετά το άλλο στη νότια μεριά της Οίτης αγναντεύοντας

προς τα νότια την Γκιώνα και τα Βαρδούσια.

Τα χωριά αυτά αλλά και η διαδρομή που κάναμε είναι σε υψόμετρο πάνω από 1000 ως 1200μ.

Περίπου 14χμ μετά την Παύλιανη φτάσαμε στο χωριό Πυρά, που βρίσκεται στα 1160μ υψόμετρο.

Πήρε το όνομά του από την πυρά που άναψε ο Ηρακλής για να αυτοπυρποληθεί. Σύμφωνα με το μύθο ο Ήρωας σκότωσε τον Κένταυρο Νέσσο όταν αυτός προσπάθησε να κλέψει (ή να βιάσει) τη γυναίκα του Ηρακλή Δηιάνειρα. Πριν ξεψυχήσει έδωσε μια ποσότητα από το αίμα του στη Δηιάνειρα λέγοντάς της πως, όταν την απατήσει κάποτε ο Ηρακλής, θα τον ξανάφερνε κοντά της αλείφοντας τον χιτώνα του με αυτό, πράγμα που έγινε μερικά χρόνια αργότερα. Στην πραγματικότητα ο χιτώνας δηλητηριάστηκε και προκάλεσε φρικτούς πόνους στον Ηρακλή, ο οποίος μην αντέχοντας αυτοπυρπολήθηκε για να γλυτώσει. Αυτό έγινε στην τοποθεσία «Μάρμαρα», κοντά στο σημερινό χωριό.

Φτάσαμε στην «Πλατεία Συνάντησης και Χαράς»,

όπου βρίσκονται ο ναός της Κοίμησης,

βρύση, Ηρώο

και το κτίριο του Εκπολιτιστικού συλλόγου, που φιλοξενεί και το Αγροτικό Ιατρείο.

Ψυχή ζώσα πουθενά! Εδώ να πούμε πως μέχρι να φτάσουμε στο Λιδωρίκι δεν βρήκαμε τίποτα ανοικτό και κανένα άνθρωπο πουθενά. Μέχρι να δούμε τη λίμνη στο χωριό Λευκαδίτι είναι ζήτημα αν διασταυρωθήκαμε με 4-5 αυτοκίνητα!

Γύρω στα 7χμ μετά φτάσαμε στο επόμενο χωριό, το μαρτυρικό Μαυρολιθάρι, που βρίσκεται και αυτό σε υψόμετρο 1140μ. Το χωριό το κάψανε οι Γερμανοί στην κατοχή σαν αντίποινα για τη δράση των ανταρτών στην περιοχή.

Στην πλατεία είναι ο ναός του Αγίου Δημητρίου

και ο πλάτανος,

που είναι Μνημείο της φύσης, της Ιστορίας και της Εθνικής Αντίστασης.

3χμ ακόμα και φτάσαμε στο πιο ψηλό από τα χωριά που επισκεφτήκαμε.

Το μικρό χωριό Καστριώτισσα, που βρίσκεται σκαρφαλωμένη στα 1200μ. Οφείλει το όνομά της σε αρχαίο κάστρο που υπήρχε εκεί.  

Λίγο έξω από την Καστριώτισσα κάναμε αριστερά, προς νότο. Ήμασταν πια στα Βαρδούσια, το δεύτερο ψηλότερο βουνό της Ρούμελης. Προορισμός μας το χωριό Αθανάσιος Διάκος, η παλιά Άνω Μουσουνίτσα, ένα από τα δύο χωριά των Βαρδουσίων, που διεκδικούν τον Αθανάσιο Διάκο. Το άλλο είναι η Αρτοτίνα.

Περίπου 15χμ από την Καστριώτισσα μπήκαμε στον Αθανάσιο Διάκο. Φωλιάζει στην ανατολική πλευρά των Βαρδουσίων σε 960μ υψόμετρο μέσα σε έλατα, καστανιές, καρυδιές, βελανιδιές, κέδρα και πλατάνια.

Φτάνοντας στο χωριό, μια βρύση και δίπλα της ένα παλιό λεωφορείο είναι οι πρώτες εικόνες (Άλλος για τη Μουσουνίτσα!).

Λίγο πιο κάτω δυνατός ήχος τρεχούμενου νερού μας σταμάτησε. Κάτω από τη γέφυρα περνά ορμητικός ένας παραπόταμος του Μόρνου.

Μέσα στο χωριό είναι η πλατεία του. Πλατάνια,

ο ναός με το καμπαναριό,

και φυσικά ο ανδριάντας του εθνικού ήρωα που δεσπόζει και εγκαταστάθηκε εκεί από τον Πλαστήρα το 1922 προς τιμήν της επετείου των 100 χρόνων από την Επανάσταση του 1821, ώστε να τιμηθεί αφενός ο τόπος καταγωγής του ήρωα και αφετέρου μέρος των κατοίκων που μετείχε στο 5/42 σύνταγμα ευζώνων ή Σεϊτάν ασκέρ (seytanasker: στρατός του διαβόλου) όπως ονομαζόταν από τους Τούρκους, εξαιτίας του πανικού που προκαλούσε με τα αιφνιδιαστικά του χτυπήματα.

Στην είσοδο της εκκλησίας υπάρχει φωτογραφία από την επίσκεψη Πλαστήρα, Γονατά κ.ά. το 1922 στο χωριό. Η πλατεία ήταν γεμάτη τραπεζοκαθίσματα και κλειστές πόρτες. Δεν είδαμε ψυχή ζώσα. Ούτε άνθρωπο, ούτε ζωντανό.

Η μέρα σώνεται πλάϊ στη λίμνη

Μπήκαμε στο αυτοκίνητο, περάσαμε έξω από τη Μουσουνίτσα και πήραμε το δρόμο, που πάει παράλληλα με τον Μόρνο. 

Περάσαμε τα χωριά Συκιά και Λευκαδίτι, που βρίσκονται στη δυτική μεριά της Γκιώνας,

ώσπου είδαμε τη λίμνη. 32χμ νότια του Αθανάσιου Διάκου μπήκαμε στο Λιδωρίκι και βρήκαμε το ξενοδοχείο μας.

Η θέα στη λίμνη υπέροχη!

Ξεκουραστήκαμε, απολαύσαμε τη λίμνη στο ηλιοβασίλεμα

και βραδάκι πια βγήκαμε στο χωριό για να φάμε.

Κουρασμένοι και με τις νυχτερινές εικόνες της λίμνης πέσαμε για τον πρώτο ύπνο του ταξιδιού μας στα βουνά της Φωκίδας. 

  

Οι διαδρομές της ημέρας

(το ταξίδι συνεχίζεται )

 

θα χαρώ να διαβάσω τα σχόλια σας

 

 

 

Άλλος για τη Μουσουνίτσα!

                                                                                                         12 Μαΐου 2026

Στον Αθανάσιο Διάκο

Μνημείο για τον Π. Μικρόπουλο, έναν ήρωα 19 χρονών!

 10 Μαΐου 2026

 

Την Κυριακή που μας πέρασε έγιναν τα αποκαλυπτήρια του μνημείου για τον ΕΠΟΝίτη Παναγιώτη Μικρόπουλο, στη συμβολή της οδού Μαρίνου Αντύπα με αυτήν που φέρει το όνομά του (Π. Μικροπούλου) στο Νέο Ηράκλειο. 

Bergen, πρώτες «μουσκεμένες» εικόνες!

Στη Νορβηγία, τη γη των νερών και …. των Trolls! Μέρος 6^ο

(συνέχεια από Πλησιάζοντας το Bergen!)

22 Μαΐου 2023

 

 

Στην περιοχή Arstad του Bergen, στη συνοικία Fantoft, βρίσκεται ακόμα μία από τις ξύλινες εκκλησίες της Νορβηγίας, η Fantoft stavkyrkje. Πρόκειται για σύγχρονη ανακατασκευή μετά τον εμπρησμό της παλιότερης στις 6 Ιουνίου 1992. Ήταν η πρώτη σε μια σειρά εμπρησμών εκκλησιών από μέλη της «πρώιμης νορβηγικής black metal σκηνής» (!!!!!!!) (είπατε κάτι για ταλιμπάν; Τελικά «ταλιμπάν» υπάρχουν σε όλες τις θρησκείες και ιδεολογίες). Η κατασκευή άρχισε αμέσως μετά τον εμπρησμό και κράτησε περίπου 6 χρόνια.

Η αρχική εκκλησία χτίστηκε γύρω στο έτος 1150 στο Fortun in Sogn, ένα χωριό κοντά στο εσωτερικό ή ανατολικό άκρο του Sognefjord. Το 1879, η νέα εκκλησία Fortun (Fortun kyrkje) κατασκευάστηκε ως αντικατάσταση της μεσαιωνικής ξύλινης εκκλησίας. Η ξύλινη εκκλησία Fantoft απειλούνταν με κατεδάφιση, όπως και εκατοντάδες άλλες ξύλινες εκκλησίες στη Νορβηγία. Τελικά αγοράστηκε από τον πρόξενο Fredrik Georg Gade και σώθηκε μεταφέροντας την σε κομμάτια στη Fana κοντά στο Bergen το 1883.

Έξω από την εκκλησία βρίσκεται ένας πέτρινος σταυρός από την Tjora. (πληροφορίες εδώ)

Βρίσκεται στην κορυφή ενός υψώματος, μέσα σε πυκνό δάσος. 

Επειδή ο χώρος δεν είναι προσβάσιμος σε όσους δεν μπορούν να περπατήσουν στο δάσος και στο ανηφορικό μονοπάτι, άφησα τη Σοφία στο αυτοκίνητο στο χώρο στάθμευσης

και πήρα τον ανήφορο. Ο χώρος και η εκκλησία είναι ένα εντυπωσιακό σύνολο και αν και φαίνεται πως είναι καινούρια είναι τόσο καλοφτιαγμένη που μπορείς να πάρεις μια πολύ καλή ιδέα πως ήταν οι παλιές εκείνες ξύλινες εκκλησίες.

Οι δράκοι στη στέγη,

το λιτό εσωτερικό

με τα λίγα ξυλόγλυπτα και ο εξωτερικός

στεγασμένος διάδρομος γύρω της. Ο χώρος φυλάσσεται για προστασία.

Γύρισα στο αυτοκίνητο και σε λίγο μπήκαμε στην κίνηση που μας οδήγησε στο κέντρο του Μπέργκεν, που μας υποδέχτηκε με βροχή. Άλλωστε είναι γνωστό για τις συχνότατες βροχές του. Είναι κάποιος πολύ τυχερός αν βρει το Μπέργκεν «στεγνό».

Βρήκαμε το ξενοδοχείο μας, που ήταν στο λιμάνι και αφού ανεβάσαμε τα πράγματα στο δωμάτιο, η Σοφία ξάπλωσε λίγο και εγώ κατέβηκα

για μια πρώτη ματιά.

Ανάμεσα στο δρόμο του ξενοδοχείου και τη θάλασσα μεσολαβεί

μια σειρά κτιρίων του λιμανιού και αποβάθρες (εκεί ήταν και το πάρκινγκ που άφησα το αυτοκίνητο). Ανάμεσα στα κτίρια έχει ανοίγματα από τα οποία μπορείς να θαυμάσεις την απέναντι, βόρεια πλευρά του λιμανιού, το πιο πολυφωτογραφημένο σημείο της πόλης,

το παλιό λιμάνι με τα πολύχρωμα κτίρια, γνωστό σαν «Bryggen». Τι εικόνα!

Στο κέντρο τα πολύχρωμα κτίρια της Χανσεατικής Εμπορικής Ένωσης,

αριστερά ένα μεσαιωνικό καστέλι κι μια ρόδα λουναπάρκ (η πλήρης αντίθεση),

ενώ στα δεξιά πίσω από τα πρώτα κτίρια η πράσινη κορυφή του καμπαναριού μιας εκκλησίας. Πίσω τους τα βουνά. Άλλωστε το Μπέργκεν είναι μεταξύ των άλλων γνωστό και σαν «η πόλη των επτά βουνών».

Γύρισα στο δωμάτιο για λίγη ξεκούραση.

Σαν βράδιασε και μιας και είχε σταματήσει η βροχή, είπαμε να βγούμε να δούμε την πόλη λίγο τη νύχτα.

Άλλωστε μια τόσο φωτογενής πόλη θα «απογειώνονταν» με τα φώτα.

Και έτσι ήταν.

Φτάσαμε μέχρι ένα πολύ όμορφο κτίριο. Το Μουσείο Buekorps (Buekorpsmuseet), που είναι αφιερωμένο στην παραδοσιακή οργάνωση νεολαίας της γειτονιάς, Buekorps. Ιδρύθηκε το 1977 και στεγάζεται στο Murhvelvingen. Το Murhvelvingen κατασκευάστηκε ως ιδιωτική κατοικία το 1561. Το κτίριο υπέστη ζημιές από πολλές πυρκαγιές στο πέρασμα των χρόνων, ενώ το παρόν κτίσμα χτίστηκε μετά την πυρκαγιά του Μπέργκεν το 1702.

Κάπου εκεί ξανάρχισε να βρέχει και έτσι γυρίσαμε στο ξενοδοχείο. Ελπίζουμε την επομένη να μας κάνει τη χάρη να έχουμε περισσότερες «στεγνές» ώρες για να απολαύσουμε την, κατά γενική ομολογία, όμορφη πόλη.

 

το ταξίδι συνεχίζεται

θα χαρώ να διαβάσω τα σχόλια σας